Een oud-IJslandvisser vertelt...
Oostendenaar Joris Surmont voer als werktuigkundige op twee IJslandtrawlers. Hij pende zijn
wedervaren neer in een boek getiteld 'Door de mazen van het net'. Naast de geschiedenis van de
IJslandvaart belicht hij in zijn werk ook thema's over visserijbeheer en visserijtechnieken.
De IJslandvaart spreekt vaak tot de verbeelding. De ruwe zeeën op de Noord- Atlantische Oceaan
en ten noorden van Schotland en het harde werk in guur weer verstoken van elk comfort, zijn de
aanleiding tot een heel apart verhaal waar de auteur over uitweidt.
Surmont monsterde op 15-jarige leeftijd aan als scheepsjongen op de O.32 Roland, een kotter
van de Oostendse 'bootsjouwerij'. Later bedreef hij de 'grote' visserij op IJsland alsook de
bokkenvisserij in de Keltische en de Ierse zee. Na een carrière op de zeevisserij stapte Surmont over
naar Defensie, waar hij als technisch officier bij de Marine aan boord van de fregatten Westdiep,
Wielingen en Wandelaar actief was.
Het Nederlandse weekblad 'Visserijnieuws' schreef in een recensie: 'Surmont schrijft op passionele
wijze over het leven aan boord van kotters en IJslandtrawlers. Kortom, een zeer lezenswaardig boek
boordevol historische en actuele informatie.'
Een stukje uit het boek:
In 2003 was ik met het fregat Wandelaar in Aberdeen in Schotland. Het deed me terugdenken aan
die nacht in januari 1975 aan boord van de Caesar, toen de schipper oordeelde toch het slechte
weer te trotseren en koers te zetten naar de Faeröereilanden, die halfweg het traject tussen Noord-
Schotland en IJsland gelegen zijn. De overige schepen deden dit niet. De ene ging bijliggen in
Sinclair’s Bay, aan de oostkust van Schotland net bezuiden de Orkney’s, de andere liep binnen
in Scrabster; daar was een goed zeemanshuis. Wij trotseerden de Pentland Firth, het 'Gat' in
visserstaal; de verbindingsweg tussen de Noordzee en de Noord-Atlantische Oceaan. Een brede
maar woeste doorgang waar veel stroming staat, aan weerszijden geflankeerd door immense
rotsen, waaronder de bekende ‘Old Man of Hoy’. Het minste technische mankement kan hier fataal
zijn. Vele schepen kwamen aan hun einde op deze Styx, de rivier die Hades, de onderwereld, scheidt
van de bewoonde wereld. Wellicht is de vuurtoren van Dunscansby Head aan de zuidelijke ingang
van de Pentland Firth ook de verblijfplaats van Charoon, de legendarische veerman op de Styx.
Aan de noordelijke uitgang was de vuurtoren van Dunnet Head ons laatste baken tot de Faeröer.
De lijst met vergane schepen in deze regio is indrukwekkend.
Het boek (ISBN 978-94-6089-427-5) wordt uitgegeven door de Nederlandse uitgeverij
Boekschout. Het is geïllustreerd, bevat 140 bladzijden en kost € 15,95.
Het werk is verkrijgbaar bij:
Brugse Boekhandel, Dyver 2 Brugge
Boekhandel Corman, Witte Nonnenstraat 38 Oostende
Boekhandel Luc, Thomas Van Loostraat 65 Oostende
Standaard Boekhandel, Kapellestraat 93 Oostende
Boekhandel Trianon, Koning Ridderdijk 44E Westende
VDC Boeken, Koninklijke baan 21 De Haan
Het Nationaal Visserijmuseum, Pastoor Schmitzstraat 5 Oostduinkerke.
Het Oostends historisch museum 'De Plate', Langestraat 69 Oostende
De inkomsten van het werk zijn ten bate van het Visserstehuis De Bolle te Oostende en van het
Steunfonds voor sociaal kansarme en verlaten kinderen van het gerechtelijke arrondissement
Brugge.
Meer informatie op http://www.ijslandvaart.net/